HNAM THUTHLUNG
(1) PATHIAN HNAM THLAN BIKTE LEH JENTAIL KAR THU
Jentailte Pathian in chhandamna kawng a rawn hawn sak ve hma daih a, Israel te hnen a vohbik Lalpa thuthlung buatsaih sak hi an petek na leh Pathian in a mak rih chhung a Jentailte hnen a tihlanna eng rawn in hawng ve zawk avang hian Hnamthlan bik Israel te hnen a thuthlung hi a bo hlen hauh lo a, Jentailte nikin ah a rawn in hawng vet hung dawn nghe2 a, chutahchuan jentail term ken chhunga Juda pawh Grik pawh Skutia mi pawh, Bawih pawh Bawih lo pawh Krista ring duh tu a piang te tan chhandamna hi chuan Thlarau chhandamna chauh a keng bik a,Israel mak hnu a kohkir leh na tur ah chuan taksa, rilru leh thlarau nen a pum a(Taksa tlan na) chhandamna-a keng ta bik a ni tih kan hriat phawt a ngai a ni.
Sumeona mifel tak leh Pathian ngaihsak tak a awm a, Israel thlamuan tu tur chu a nghak reng a, a chung ah thlarau thianghlim a awm a,Lalpa Krista chu a hmuh hma loh chuan a thi loving tih Thlarau thianghlimin a lo hriat tir tawh reng a,…..nausen Isua chu a nu leh a pain Dan pangngai anga a chunga tihsak tur a an rawn hruai luh lai chuan a ni chuan a kuangkuah a,Pathian a fak a, “Lalpa tun ah I thu angzelin I bawih hi thlamuang tak in I kal tir dawn a, I chhandamna, mitin hmuha I siam kha, ka mitin a hmu ta e; JEntailte hnena tihlan na eng leh I mi Israelte ropuina tur chu,” Luk 2:25-32.
Heta Sumeonan chhandamna mitin hmuh a Lalpa siam a sawi hi, ngun tak in en ila. Jentailte hnen a tih lan na eng ( Thlarau Chhandamna) leh imi Israelte ropui na tur (Jentailte nikin hnu chiah a, Israelte hunpui Chhandamna famkim taksa nen meuh a nuntlawmna leh in tihnat lohna ram thilsiam zawng2 te nen a zalenna ni ropui Rom 8:18-24. Thu te, Isaia 63:17-25 thu, Tlang thianghlim a sawi na) hi a in thlau em2 a ni.
Tunah hian jentailte ni a la chhuak rih a, hemi zawh ah hian Israelte roopui na alo lang ang. He thu in thlauhna em2 chu Matt 15:21-28 ah kan hmu a, hetiang in – Tin Isuan chu tat a chu a chhuak a, Tura leh Sidan bial ah a kal ta a, ngaiteh chungram a ta chu Kanaan Hmeichhia 1 a lo chhuak a, “Lalpa Davida fapa, mi khawngaih rawh, ka fanu ramhuai in a man tlat a ni” tiin a au va. Ani erawh chuan kam1 mahin a chhang lo. Tin, a zirtir te chuan “ kan hnungah a au a au si a,kal tir ta mai che,” tiin an rawn ngen a, Ani erawh chuan, “ Israel hnam zinga Berambo hnen ah lochuan tirh ka ni lo e,” a ti a, a chhang a. nimahsela hmeichhia chu a lo kala , “Lalpa min pui rawh,” tiin chibai a buk a, tin a ni chuan “Fate chhang kenlai laksaka, Uite hnena paih chu a mawi love,”a ti a, a chhanga, a ni chuan “Lalpa nih zawng a ni a; mahsela, Uite pawhin an pu dawhkan a ta chhangnawi tla chu an ei thin a lom,” a ti a.
Chuveleh Isuan a hnen ah, “Hmeichhia irin a nasa em mai; I duh ang tak in I chung ah awm rawhse,” a ti a, a chhanga. Tichuan a fanu chu , chumi chin ah chuan alo dam ta mai a,tih kan hmu a, he Kanaan Hmeichhia hi Jentail mi a ni a, Lal Isuan a ngaihsak lo rei hle a, a tihdamna a ngen ngut2 hnu pawhin a chhanna hmasa ber ah chuan ‘Israel hnam zinga Beram bo hnen ah chauh lo chuan tirh ka ni lo’ a han ti hi a beidawn thlak hle awm e.
Enteir nan :- India Prime Minister Mizoram ah lo kal ta se,Mizoram Dist. Hrang2 ten an hmasawnna leh tanpui na tur lo dil ta hlawm se, a ni chuan, “Chakma Dist. Tan chauhlo chuan tirh ka ni lo” tit a mauh se, midang tan a beidawn thlak viau ang, chu ang mai chu a ni.
Tichuan Israel hnam zinga Beram bo,tute nge tih pawh kan chhut ngai kher awm lo ve, a hnam thlan zing ah hian Beram bo an awm tih a chiang a,a hnam a hnam a bo,Ephraim hnam hnen ah chauh tirh a nih anga hnathawha, adang chu chawlawl rih tura Pathian in a fa Pa a tirh na a ni daiha. Mahse Kanaan Hmeichhia hian a Programme tibahlah hret in a thil tih theih na zar a zo a, lo pawh pen hret hi a tum hle reng a, Israel hnam zinga Beram bo an ni ve lo chung in alo ngen zui lawm2 a,A zirtir te pawh hian an nin pui deuh a ni awm e, mahse Lal Isua chuan a chhan vawi2 na ah pawh chuan, “ Fate chhang ken lai laksaka, uite hnen a paih chu a mawi lo ve,” a la tit a deuh2 a, “Uite” a tih hi Jentailte an ni nghe2 a, Uite hnena pek pawh a ti lo a, Uite hnen a paih a la tit a f ova. Lal Isua hian Jentailte hi chu Uicho tluk lek in a hmu emaw ni dawn ni! He thu awmzia chu Fate chhang kenlai atih a mah Isua a ni a, Pathian fa te chu Israelte an lo ni a, an chhang ken lai chu, keihi van atanga chhang nung lo chhuk chu ka ni, ka tisa in ei a, ka thisen in in loh chuan nangmah ni in nun in nei lo a tih kha. John 6:51. Chuvangin kei, in chhang ken lai (ka taksa) hi laksak in ka hnam thlan ve loh Jentail (uicho) hnen ah hian ka pe ang maw? A awmlo lutuk e, a tih na a ni.
Mahse he hmeichhia hi tlawmral ngam thak in beisei bo mai lo in, “Lalpa nih zawng a ni a, mahse ui te pawh in an pu dawhkan ata chhang nawi tla chu an ei thin alawm,” a han tih hian Isua thinlung ngengpui a chhun rawk ta mai a, a programme duansa bak hret ah chhangthem nawi tla na na na chu (keini Mizo tan kan chawmawl tla ang) ui bik ta lo in a pe ta a, a fanu ramhuai mah chu a dam ta tih kan hmu a, chu chuan Jentail te hnen a tihlanna eng(Thlarau chhandamna) chu an lo hmu ve ta tih na a ni. Hei hi Pathian thuthlung final ber emaw ti in Israel ropuina tur thlir pha tawh lo a kan lo awm ta rawk hi a famkim lo hle tihna a i.
Chutichuan Pathianin a hnam thlan te tana kawng a buatsaih leh thuthlung a lo pek hial na dan pawh hi, thlahtu bul ADAMA khawvel hunk hat na a an kjawsak danah Pathianin mihringasiam kha a in chhitr ta hial in rilru nat nan a hman phah ta a. tichuan Lalpa chuan, “ ka mihring siam hi leichung a ta ka ti boral leh mai ang; mihringte, sa te, rannung te chungleng sava ten en lam hian, ka siam tak a vang hian ka inchhir a ni,” a ti a. Gen.6:6-7.
Tichuan Nova hnen ah Lawng tuk tur in thu a pe a, a tuk dantur lawng zau zawng te, a sei zawng te, a chhawng zat nen lam a pindan dan turn en lam Pathianin a hrilh vek a,tin midang pawh Pathian hrem na, tuilian laka chhandam a nih theih nan lawngtuk tur in Nova a au tir ve zel chung in Nova bak in lawng tuk nachang an hre chuanglo a ni a, Nova lawng tuk hunk um bi zat erawh bithliah lo a, Nova inpeih hun2 a nghak mai a ni a[, Pathian thutiam anga Nova a in peih veleh tui let in lawngchhunga awm bak te chu a ti hlum vek a ni tih Gen. 7:5-ah kan hmu a. Tichuan khawvel thar luah tu chu mi tlem te mi8 chauh, Nova leh a nupui leh afate nupa tuak thum chauh leh sathiang nupa tuak 7 zel leh sathianglo nupa tuak khat zel an nit a chauh a ni a,chuta tang chuan thuawih awmchhun tea tang chuan Pathian thinurna chu a kiang thawkhat ta a.
Pathian in Nova hnen ah “Tin in hneh ah ka thuthlung chu ka ti nghet ang; Tisa zawng2 tui let a tih boral in an awm tawh hek lo ang. Lei tichhe tur in tui a let tawh hek lo ang,” ti in a sawi a, tin, Pathian vek in “ Hei hi kei leh nang ni leh in hnena thilnung tinreng awm te kara chhuantawp neilo va awm zel te tan ka thuthlung chhinchhiah na chu a ni, chum ah ‘chhimbal’ ka zam tir a, chu chu kei leh Lei kara thuthlung chhinchhiah tur a ni ang. Gen. 9:11-13 ah kan hmu bawk a, chum ah tun thleng in chhimbal a la zam hi. Tuilet tawh loh tur thuthlung chhinchhiahna a ni a, thuthlung erawh chu tui let loh kha a ni a,chhimbal erawh chu chhinchhiahna a nih chu.
Chuvangin thuthlung leh a chhinchhiahna I thliar thiam ang u.
Tichuan Nova thlah ten khawvel hunpui 2-na an han hmangchho leh chu Pathian duhdan in an kal leh ta hauh lo maia, van tawng hial in babel in sang sak an tum leh ta uaih mai a, Babel insang sak an tum lai hian mihring hi thlah khat tawng thuhmun vek la hmang an la ni a, mahse Pathian in an thil tum hi tha a tih loh avang in an tawng a ti hrang ta vek a, khawvel hmun hran2 ah a tih darh phah ta hial a ni tih Gen.11:1-9.ah kan hmu a. tichuan khawvel hun lothang zel ah chuan hnamte Darthlalang tur, hnamte entawn tur siam tum in Abrama chu a ko ta a, Ur atanga Haran khua an thlen hnu in a ni a, Gen.11:13 tin, Gen.12:1-5-ah chuan Abrama Lalpan a kohchhuah dank an hmu bawk a, “I khawlam a ta leh i laichin te ho zing ata leh i Pa in a ta chhuak la, ram ka la entir tur che lam pan in chhuak rawh, tichuan chi ropui tak ah ka siam ang che a, nang malsawmna ni ang che,” ti hial ion a ko chhuak a.
A nupui Saraii leh amah Abrama hming pawh hi thlak a ni tahial a nih kha, heihian malsawmna thuah hnih a dawn dawn chuan hming thlak a ngaih zelna a rawn hril nghal a Abrahama chu chi tamtakte pa nitur anih a vang in ahming ah Abrahama tih a nit a a, anupui pawh chi tamtak nu a nih dawn a vang in a hming ah saraii ni tawh lovin,’Sari’ tih a nit a bawk a. Gen.17:5,15 Chutiangzel in Tirhkoh Paula pawh a pianthar hma chuan saula a ni a, Krista a a pianthar hnu chuan Paula a nih kha Chutiangzelin Thlarau Chhandamna Term chhung ah chuan kan hming phuahchawp Kohhran Pawl ah pawh awm ila a pawilo a,taksa, rilru leh thlarau a puma chhandam nah un thlen dawn ah chiah chuan Kohhran hmingthar put (hming thlak) a ngaih tur a rawn hrilh lawk a ni.
Tichuan Abrahama hnen ah chuan thuthlung a rawn intan ta a. (Nova hun lai a thuthlung kha chu Lei leh Pathian inkara tui let tawhloh tur thuthlung a nih kha Gen.9:11-13.)
Abrahama hnena Lalpa thuthlung ro rawn khawmtu te kalkawng kan chhui zel angai ta a ni.
No comments:
Post a Comment